Uzmanlara göre mesele uzun yaşamak değil, sağlıklı yaş alınan yılları artırmak...
Yeni bir yıla girerken birçok kişi “bu yıl kendime daha iyi bakacağım” sözü veriyor. Ancak uzmanlara göre uzun ve sağlıklı yaşamak, kısa süreli heveslerle değil, sürdürülebilir alışkanlıklarla mümkün.
Prof. Dr. İsmet Tamer, sağlıklı yaşlanmanın genetikten çok günlük yaşam tercihleriyle şekillendiğine dikkat çekiyor.
Kalp-damar hastalıkları, diyabet, obezite, bazı kanser türleri ve hatta bunama riskinin önemli bir kısmı; beslenme, hareket, uyku ve stres yönetimi ile doğrudan ilişkili. Bu nedenle hedef, sadece yaşam süresini uzatmak değil, yaşamın sağlıklı geçen yıllarını çoğaltmak olmalı.
Amaç: Uzun Yaşamak Değil, Sağlıklı Yaş Almak
Uzmanlara göre sağlıklı yaşlanmak; pahalı takviyeler, mucize diyetler ya da aşırı katı kurallar anlamına gelmiyor. Asıl farkı yaratan; basit, bilim destekli ve sürdürülebilir seçimler.
Hedef; 70’li, 80’li hatta 90’lı yaşlarda bile aktif, bağımsız ve zihinsel olarak güçlü kalabilmek. Bunun mümkün olduğu, uzun soluklu bilimsel çalışmalarla da destekleniyor.
Beslenmede Devrim Değil, Sadeleşme
Uzun ve sağlıklı yaşamın temel taşlarından biri beslenme. Bilimsel araştırmalar; sebze, meyve, baklagil, tam tahıl, zeytinyağı, kuruyemiş ve balık ağırlıklı beslenmenin hem yaşam süresini hem de yaşam kalitesini artırdığını ortaya koyuyor.
Beslenmede dikkat edilmesi gereken adımlar:
-
Tabağın yarısı sebzelerden oluşmalı
-
Paketli gıdalar azaltılmalı, etiket okuma alışkanlığı kazanılmalı
-
Protein kaynakları çeşitlendirilmeli (baklagil, balık, yumurta, yoğurt)
-
“Ne yememeliyim?” yerine “Ne ekleyebilirim?” sorusu sorulmalı
Kas Sağlığı, Biyolojik Yaşı Belirliyor
Son yıllarda uzun ve sağlıklı yaşam araştırmalarında öne çıkan başlıklardan biri de kas sağlığı. Yaşla birlikte görülen kas kaybının kaçınılmaz olmadığı, büyük ölçüde önlenebildiği belirtiliyor.
Haftada en az iki gün yapılan direnç egzersizleri:
-
Düşme riskini azaltıyor
-
İnsülin direncini iyileştiriyor
-
Bilişsel fonksiyonları destekliyor
Üstelik bunun için spor salonu şart değil. Evde yapılan basit egzersizler, tempolu yürüyüş ve merdiven çıkmak bile kaslara “aktif kal” mesajı veriyor.
Uyku: Uzun Yaşamın Sessiz Destekçisi
Kaliteli uyku, hücresel onarımın en yoğun yaşandığı süreç olarak tanımlanıyor. Yetersiz uyku; bağışıklık sistemini zayıflatıyor, kilo alımını kolaylaştırıyor ve kalp hastalığı riskini artırıyor.
Uzmanlar, düzenli uyku saatleri, yatmadan önce ekranlardan uzak durma ve uygun uyku ortamının uzun ve sağlıklı yaşam için vazgeçilmez olduğunu vurguluyor.
Stres: Uzun Yaşamın Gizli Düşmanı
Kronik stres, vücutta sessiz ama yıpratıcı bir etki yaratıyor. Sürekli yüksek seyreden stres hormonlarının; bağışıklık sistemi, hormon dengesi ve hücresel yaşlanma üzerinde olumsuz sonuçlar doğurduğu belirtiliyor.
Stresi tamamen ortadan kaldırmak mümkün olmasa da, doğru yöntemlerle yönetmek uzun vadede büyük fark yaratıyor.
